Badanie powiązań ruchów cenowych kryptowalut ze zmianami wartości innych aktywów
Autor: Patryk Obierak
Z racji niedługiej historii rynku kryptowalut inwestorzy poszukują możliwości porównania sytuacji, która w danym okresie na nim panuje z ruchami cenowymi innych aktywów. Pozwala im to na wyszukiwanie czynników, które mogą w przyszłości mieć wpływ na cenę walut kryptograficznych. W tym celu, poza klasycznym zestawianiem wykresów cenowych i odnajdywaniem zależności, stosowany jest także współczynnik korelacji liniowej Pearsona. Wykorzystuje się w tym celu najczęściej odczyty cen zamknięcia danej sesji lub dnia i porównuje z takimi samymi danymi pochodzącymi z innych rynków. W zależności od tego, ile wyników uwzględni się w analizie, czyli z ilu sesji dane zostaną wliczone, to z większą lub mniejszą dokładnością można oszacować współczynnik korelacji. Właściwe dobranie tej liczby pozwala rozpoznać zależności długoterminowe, które na rynkach finansowych są łatwiejsze do zidentyfikowania.
Pierwszym rynkiem, co do którego inwestorzy często próbują porównywać kryptowaluty, są akcje. Najczęściej szukane są zależności z wycenami akcji amerykańskich, z racji największego wpływu tychże na sytuację globalną. Na wykresie 7 przedstawiono współczynnik korelacji liniowej Pearsona, między całkowitą kapitalizacją rynku kryptowalut a wartościami indeksu S&P500. Dane pochodzą z okresu 1 czerwca 2014 – 30 maja 2022, liczba odczytów uwzględnianych w analizie to 60 sesji.
Zgodnie z wykresem, do końca listopada 2016 roku występowały okresy na przemian dodatniej i ujemnej korelacji, w związku z czym nie wykazywano żadnych systematycznych prawidłowości. Sytuacja zmieniła się później, kiedy to około 20 listopada rozpoczął się okres dodatniej korelacji, trwający, z niedługimi wahaniami, aż do 5 czerwca 2018 roku. Później znów nadszedł okres braku jasno określonej zależności. 15 stycznia 2020 roku korelacja znów stała się dodatnia na długi czas i z niewielkimi przerwami jest taka aż do obecnego czasu, czyli 30 maja 2022 roku, kiedy to współczynnik korelacji osiąga wartość 0,91. Zatem obecnie inwestorzy powinni włączać do swoich analiz czynniki wpływające na ogólną sytuację amerykańskiego rynku akcji, gdyż te same kwestie oddziałują na kształtowanie się cen kryptowalut od stycznia 2020 roku.
W 1973 r. Rezerwa Federalna w Stanach Zjednoczonych ustanowiła indeks dolara, który jest porównaniem sześciu najważniejszych światowych walut w stosunku do dolara amerykańskiego. Istotne wydaje się sprawdzenie, czy istnieją jakieś relacje między ruchami cenowymi na rynku walut kryptograficznych a wartością waluty rezerwowej świata. Jest to spowodowane tym, iż kryptowaluty w swoich początkach miały być nowym systemem płatniczym, a obecnie trwają liczne dyskusje nad tym, czy stanowią one nową część systemu finansowego. Wykres 8. przedstawia całkowitą kapitalizację rynkową kryptowalut oraz indeks dolara amerykańskiego od 1 marca 2014 roku do 30 maja 2022 roku.
Zgodnie z wykresem 8 już od 2014 zachodziły pewne bardzo widoczne zależności między siłą dolara amerykańskiego na międzynarodowym rynku walutowym, a cenami kryptowalut. Mianowicie, gdy wyceny walut kryptograficznych osiągają lokalne minima bądź maksima, to w zbliżonym czasie indeks dolara osiąga lokalne maksima bądź minima. Potwierdzenie tego można dostrzec w latach: 2015, 2018, 2019 oraz 2021. Jest to bardzo ciekawa zależność, której konkretne przykłady zostały przedstawione poniżej:
- 14 stycznia 2015 roku – lokalny dołek wycen kryptowalut, a dwa miesiące później – 13 marca – lokalny szczyt indeksu dolara;
- w 2015 roku był drugi lokalny szczyt indeksu dolara, który został poprzedzony wystąpieniem, około miesiąc wcześniej, lokalnego dołka kapitalizacji kryptowalut;
- 2017 rok to moment, w którym lokalny szczyt indeksu dolara wystąpił w podobnym czasie co lokalny szczyt i dołek wycen kryptowalut,
- 5 stycznia 2018 roku – lokalny szczyt wycen kryptowalut, miesiąc później – 15 lutego – lokalny dołek indeksu dolara,
- 15 grudnia 2018 – lokalny dołek wycen kryptowalut, miesiąc wcześniej – 12 listopad – lokalny szczyt indeksu dolara,
- marzec 2020 – lokalny dołek wycen kryptowalut i towarzyszące mu najpierw lokalny dołek, a później szczyt indeksu dolara – te silne wahania były związane z ówczesną paniką na rynkach finansowych wywołanych koronawirusem,
- 12 maja 2021 – lokalny szczyt wycen kryptowalut, 25 maja 2021 – lokalny dołek indeksu dolara,
następnie indeks dolara zaczął rosnąć, a w tym samym czasie rosły wyceny kryptowalut, które po kilku miesiącach się załamały, a indeks nadal rósł; indeks dolara osiągnął lokalne maksimum w dniu lokalnego minimum kapitalizacji kryptowalut, tj. 12 maja 2022 roku.
Powyższe dane wskazują, że istnieje pewna zależność między badanymi wielkościami. Co więcej, coraz bardziej skraca się okres, w którym jedna i druga wielkość osiągają lokalne maksima lub minima – ostatni taka sytuacja miała miejsce w tym samym dniu. Takie zjawisko wynika prawdopodobnie z tego, że dolar amerykański postrzegany jest przez inwestorów jako aktywo bardzo bezpieczne, zatem jest akumulowany w okresach niepewności. Natomiast kryptowaluty są aktywem skrajnie ryzykownym, więc stanowią całkowite przeciwieństwo amerykańskiej waluty, stąd takie zachowanie cen w stosunku do indeksu. Niemniej jednak, stosowanie indeksu dolara w strategii inwestycyjnej na rynku kryptowalut wydaje się zasadne, szczególnie w podejściu długoterminowym. Wówczas bowiem inwestorzy nie skupiają się na konkretnych poziomach cenowych, które na rynku walutowym trudno jest przewidzieć, a na globalnych trendach, znacznie łatwiejszych do rozpoznania.
Jednym z często powtarzanych stwierdzeń jest to, że Bitcoin w najbliższych latach zastąpi złoto w roli aktywa służącego do przechowywania majątku. Michael Saylor, prezes firmy MicroStrategy, notowanej na amerykańskim NASDAQ, która zasłynęła z lokowania dużej ilości środków w kryptowalucie Bitcoin, uważa, że: „Bitcoin w nadchodzących latach będzie zastępował złoto” oraz że „złoto to martwy pieniądz”. Niewątpliwie czołowa kryptowaluta posiada pewne zalety nad złotem, głównie dotyczące możliwości dokonywania szybkich transakcji międzynarodowych, jednakże aby w najbliższych latach mógł zastąpić złoto, jego cena powinna już wykazywać względne podobieństwa do wartości złota.
Na wykresie 9 przedstawiono korelację ceny 1 Bitcoina z ceną 1 uncji złota. Obie wartości wyrażone były w dolarze amerykańskim, dane pochodzą z okresu 11 listopada 2011 roku – 30 maj 2022 roku, a liczba odczytów uwzględnianych w analizie to 60 dni. Można dostrzec, że ceny Bitcoina i złota nie są ze sobą skorelowane. Współczynnik korelacji liniowej Pearsona często jest zmienny, nie wykazuje żadnych tendencji. Zarówno zwolennicy złota, jak i Bitcoina mają w 2022 roku spory kłopot z określeniem tego, które z tych aktywów pełni funkcję zabezpieczenia majątku przed inflacją. Z jednej strony wyceny złota od prawie 1,5 roku nie wzrosły, a nawet są 11% niżej od szczytu z sierpnia 2020 roku. Z drugiej strony Bitcoin jest aktywem ekstremalnie zmiennym, którego wartość w krótkim terminie może wahać się kilkadziesiąt procent, więc ochrona kapitału za jego pomocą może być ryzykowna, jeśli ktoś nie jest w stanie psychicznie wytrzymać zmienności tego aktywa.
Kolejną klasą aktywów są obligacje, które w czasach kryzysów i niepewności są pożądane przez inwestorów. Zatem zgodnie z wcześniejszymi badaniami dotyczącymi indeksu dolara, należy spodziewać się, że wyceny amerykańskich obligacji skarbowych również będą odwrotnie odzwierciedlać ceny kryptowalut. Wraz z rosnącymi cenami tych papierów dłużnych spada ich rentowność, więc powinna ona być dodatnio skorelowana z kształtowaniem się wycen walut kryptograficznych. Dodatkowo rentowność amerykańskich obligacji skarbowych ulega zmniejszeniu w czasach kryzysów i paniki, a rośnie w czasie spokoju na rynkach finansowych. Jednakże jest ona pochodną ceny obligacji, stąd punktem wyjściowym w dalszych analizach powinna być wartość tych papierów skarbowych. Na wykresie 10 przedstawiono współczynnik korelacji liniowej Pearsona, między całkowitą kapitalizacją rynku kryptowalut a cenami amerykańskich dziesięcioletnich obligacji skarbowych. Obie wartości wyrażone były w dolarze amerykańskim, dane pochodzą z okresu 1 lipca 2014 – 30 maja 2022 roku, a liczba odczytów uwzględnianych w analizie to 90 dni.
Na wykresie widoczne jest, że przez większość czasu ceny obligacji i kryptowalut są ze sobą ujemnie skorelowane, często współczynnik korelacji jest mniejszy lub równy (-0,50). Mimo to pojawiają się okresy, w których korelacja jest dodatnia, a niekiedy sięgająca nawet 0,75. Niemniej jednak dla inwestorów, którzy posiadają umiejętności analityczne w stosunku do skarbowych papierów wartościowych, może to być ciekawe zagadnienie, wymagające dokładniejszych badań.
Wzajemne oddziaływanie cen różnych aktywów jest jednym z ważniejszych aspektów inwestowania. Dzięki analizowaniu takich stosunków inwestorzy mogą łatwiej podjąć decyzję o tym, w jaki sposób chcą pomnażać zgromadzony majątek. Powyższe badania i wnioski mogą przysłużyć się do dywersyfikowania inwestycji, a więc lokowania kapitału w aktywa, których wahania cenowe są nieskorelowane lub skorelowane ujemnie. Takie działanie pozwala zmniejszać ryzyko oraz minimalizować wahania średniej wartości podjętych inwestycji.
Źródła:
- Dane z serwisu: http://www.tradingview.com, data dostępu: 30.05.2022 r.
- Jacek Walewski, Bitcoin zastąpi złoto – uważa Michael Saylor (MicroStrategy), serwis internetowy comparic.pl, data publikacji: 02.02.2021 r., data dostępu: 30.05.2022 r., https://comparic.pl/bitcoin-zastapi-zloto-uwaza-michael-saylor-microstrategy/.
- Zespół Businessinsider, Co to jest rentowność obligacji, serwis internetowy businessinsider.com.pl, data publikacji: 15.03.2021, data dostępu: 30.05.2022 r., https://businessinsider.com.pl/poradnik-finansowy/oszczedzanie/czym-jest-rentownosc-obligacji/1m6mgfs.
Powyższy tekst stanowi fragment pracy: Obierak, Patryk. “Kryptowaluty jako forma inwestycji alternatywnych,” n.d. https://ruj.uj.edu.pl/xmlui/handle/item/297057.
Treści zawarte na stronie internetowej proinvest-portal.com oraz na profilach ProInvest Portal w mediach społecznościowych nie są poradami inwestycyjnymi.